Абайдың қазақ поэзиясына енгізген жаңалығы

25 қараша 2014 - Ләйла Оңалбекқызы
Абайдың қазақ поэзиясына енгізген жаңалығы

Сабақ тақырыбы:    Абайдың қазақ поэзиясына енгізген жаңалығы.
Мақсаты:
Білімділік. Ақын   шығармашылығы, оның туындыларының ерекшелігін түсіндіру, қазақ поэзиясына енгізген жаңалығының қазақ әдебиетіндегі орнын ұғындыру.
Тәрбиелік. Шығармаларына шолу жасау арқылы автордың өзіндік бейнелеу, суреттеу тәсілін, жырларындағы реалистік сарынды тани білу арқылы  саралай білуге дағдыландыру.
Дамытушылық.   Көркем әдебиетке, эстетикалыќ талғамға, тіл мәдениетіне тәрбиелеу. 

Сабақ түрі: Саяхат сабақ
Сабақ әдісі:  сұрақ-жауап, баяндау
Көрнекілігі:  интерактив тақта, слайдтар, электронды оқулық, ашық тест
Пәнаралық байланыс: орыс  әдебиеті, тарих, география
Сабақ барысы:
1.    Ұйымдастыру кезеңі.
2.    Үй тапсырмасын сұрау: Абай еліне саяхат.
•    «Абай өмірі»  бекеті.
•    «Абай шығармашылығы» бекеті.
•    «Абай аудармалары» бекеті.
3. Жаңа сабақты түсіндіру.
4. Ашық тест.
5. Абай мұражайына саяхат.
6. Сабақты қорытындылау, пысықтау. 
     Топтастыру стратегиясы
7. Үйге тапсырма.
1.    Үй тапсырмасын сұрау: Абай еліне саяхат.

•    «Абай өмірі»  бекеті.
•    «Абай шығармашылығы» бекеті.
•    «Абай аудармалары» бекеті.
Билеттегі сұрақтарға жауап беру.
Жаңа сабақ:
Абай орыс аудармаларын аудара отырып, қазақтың қара өлеңі ұйқасынан бөлек ұйқастар енгізген, яғни  жаңалық енгізген ақын. Ұйқас түрінен: егіз ұйқас, шалыс ұйқас, аралас ұйқас түрлері енді. Сондай-ақ, буын, бунақ, тармақ сандары жағынан да жаңалық әкелді.  

Мысалы:
Сегіз аяқ
Алыстан сермеп,                                                    А)
Жүректен тербеп,                                                   А)
                Шымырлап бойға жайылған;             Ә)
Қиуадан шауып,                                                     Б)
Қисынын тауып,                                                    Б) 
                Тағыны жетіп қайырған,                     Ә)
                        Толғауы тоқсан қызыл тіл,          В)
                        Сөйлеймін десең, өзің біл.             В)
Өткірдің жүзі,                                                          Г)
Кестенің бізі                                                             Г)
               Өрнегін сендей сала алмас.                   Ғ)
Білгенге маржан,                                                    Д)
Білмеске арзан,                                                       Д)
                Надандар бәћра ала алмас.                   Ғ)
                        Қиналма бекер, тіл мен жақ,        Е)
                        Көңілсіз құлақ — ойға олақ.        Е)

Балаларға осыдан түсінгені бойынша талдау үшін ашық тест беремін.
Ашық тест
қ/с    Өлеңі     Ұйқас, буын, бунақ, тармақ түрлеріне талда
1    Бойы бұлғаң,
Сөзі жылмаң
                Кімді көрсем, мен сонан
Бетті бастым,
Ќатты састым,
               Тұра ќаштым жалма-жан   
2    Алла деген сөз жеңіл,
Аллаға ауыз жол емес.
Ынталы жүрек, шын көңіл
Өзгесі хаққа қол емес.   
3    Байлар жүр жиған малын
                                      қорғалатып,
Өз жүзін онын беріп алар сатып, 
Онын алып, тоқсаннан дәме
                                              қылып, 
Бұл жұртты қойған жоқ па құдай
                                                  атып   

Сергіту сәті ретінде біз Абай мұражайына саяхат жасаймыз. Бейне фильм кореміз.
Сабақты қорытындылау мақсатында топтастыру әдісін қолдана отырып, «Абайды біз кім деп танимыз?» атты сауалнама жасаймыз.
Үйге:   Абайдың «Ескендір», «Масғұт», «Әзім әңгімесі» атты поэмаларын оқып келу.

 

Сабақ жоспарлары сайты,      www.jospar.kz - 1103563

Пікірлер (0)

Пікір жазылған жоқ, алғашқы болыңыз!

Сайт редакциясының

Электронды почтасы:

bioustaz@mail.ru

Блогтағы жазбалар